fa بررسی اثر نوروفیدبک بر همدلی شناختی و راهبردهای تنظیم شناختی هیجان در نوجوانان بیش‌فعال (ADHD) عمومى General كاربردي Applicable <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">هدف:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> اختلال نقص توجه/ بیش‌فعالی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">ADHD</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">) الگوی پایدار</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">کاهش توجه</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">،</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> بیش‌فعالی و رفتارهای تکانشی است که کنش فرد را در خانه و</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">جامعه مختل می‌سازد</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> هدف کلی پژوهش حاضر بررسی اثر درمان نوروفیدبک بر همدلی شناختی و راهبردهای تنظیم شناختی هیجان در نوجوانان مبتلابه اختلال نقص توجه/ بیش‌فعالی‌(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">ADHD</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">) بود. </span></span><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">روش:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و طرح پژوهشی شبه‌آزمایشی و یک کارآزمایی بالینی</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون- پیگیری با گروه کنترل </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">بود. جامعه آماری در پژوهش حاضر شامل کلیه نوجوانان بیش‌فعال مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره شهر واقع در شهر تهران بود.</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> نمونه آماری به صورت در دسترس هدفمند 16 نفر به انتخاب و به شیوه تصادفی ساده در دو گروه‌ نوروفیدبک وگروه گواه هشت نفره جایگزین شدند. </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">درمان نوروفیدبک براساس پروتکل آلفا/ تتا طی 16 هفته و هر هفته دو جلسه (30 دقیقه) اجرا شد. </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">ابزار این پژوهش پرسشنامه تشخیصی کوتاه اختلال بیش‌فعالی- کم‌توجهی بزرگ‌سالان کانرز، پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">CERQ</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">) و مقیاس خودسنجی همدلی شناختی بود.</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> برای تجزیه‌ و تحلیل داده‌ها در بخش آمار توصیفی از شاخص‌های میانگین، فراوانی و انحراف معیار و در بخش تحلیل آمار استنباطی،</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> برای آزمون سؤال‌ها و تجزیه و تحلیل یافته‌های پژوهش، از روش تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر استفاده شد. <strong>یافته‌ها:</strong> </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">نتایج نشان داد که همدلی شناختی و راهبردهای تنظیم شناختی هیجان بین گروه نوروفیدبک و گروه گواه در </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">پیش‌آزمون</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> و پس‌آزمون</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">اختلاف معنی‌داری وجود داشت ولی ثبات قابل توجهی برای این درمان در مرحله پیگیری مشاهده نشد(05/0</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">p&le;</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">).</span></span> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه‌گیری</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">:</span></span></strong> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">با توجه به نتایج توصیه می‌شود اصول و مفاهیم درمان نوروفیدبک (که در‌واقع تأیید میزان تأثیر آن در جامعه ایرانی است) برای مشاوران مدارس و خانواده در حد یک مأموریت آموزشی و تکلیف اجرایی در نظر گرفته شود و در کارگروه‌های تخصصی و کارگاه‌های آموزشی و جلسه‌های توانمندسازی، تحلیل و تفسیر شده تا با یادگیری آن بتوانند در جهت کمک به دانش‌آموزان بیش‌فعال و خانواده‌های آنان استفاده کنند.</span></span> <strong>Objective:</strong> Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD) is a consistent pattern of attention deficit hyperactivity disorder and impulsivity behaviors that disrupts individual&#39;s action at home and society. The main aim of this study was to evaluate the effectiveness of neurofeedback on cognitive empathy and cognitive emotion regulation in adolescents with ADHD. <strong>Method:</strong> This applied study has a quasi-experimental design with pre-test, post-test, and follow-up with a control group. The statistical population was adolescents with ADHD who referred to the counseling clinics in Tehran. They were selected through a purposeful convenience sampling method in 16 adolescents and randomly assigned into two groups of experimental and control (n=8). Neurofeedback treatment protocols were conducted based on the alpha/theta protocol for 16 weeks, two sessions per week (30-minute). The instrument of this study was Conner&rsquo;s Adult ADHD Rating Scale - Self-report form, Cognitive Emotion Regulation Questionnaire (CERQ), and the Empathy Self-assessment Scale. To analyze the data, the descriptive statistics, mean, frequency, standard deviation, the inferential statistics, repeated measure, and ANOVA were provided to test research questions. <strong>Results:</strong> The results showed that there was a significant difference between the neurofeedback group and the control group in the pre-test and post-test in cognitive empathy and cognitive emotion regulation but no significant stability was observed in the follow-up stage (p &le;0.05). <strong>Conclusion:</strong> According to the results, it is recommended that the principles and concepts of the neurofeedback, which in fact, this study confirmed their impact in Iranian society, should be considered as a training and executive duty for school and family advisers in empowerment, analysis, and interpretation in workshops and meetings so that they can use these methods to help students with ADHD and their families through learning process.<span dir="RTL"></span> راهبردهای تنظیم شناختی هیجان, نوروفیدبک, نوجوان, همدلی شناختی, ADHD Cognitive emotion regulation, Neurofeedback, Adolescent, Cognitive empathy, ADHD 5 20 http://joec.ir/browse.php?a_code=A-10-1203-1&slc_lang=fa&sid=1 Roghieh Nooripour رقیه نوری پور لیاولی nooripour.r@gmail.com 100319475328460012039 100319475328460012039 Yes دکتری مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و مشاوره، دانشگاه الزهرا، simin hosseinian سیمین حسینیان Hosseins.1381@yahoo.com 100319475328460012040 100319475328460012040 No استاد گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و مشاوره، دانشگاه الزهرا gholam ali afrouz غلامعلی افروز nmbs14@yahoo.com 100319475328460012041 100319475328460012041 No استاد ممتاز گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی Nour Mohammad Bakhshani نورمحمد بخشانی afrooz1@ut.ac.ir 100319475328460012042 100319475328460012042 No استاد گروه روانپزشکی و روانشناسی بالینی، مرکز تحقیقات بهداشت و درمان نوجوانان و کودکان، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان