fa توصیف برخی ویژگیهای نحوی در گفتار دانش‌آموزان کم‌توان ذهنی تخصصي Special كاربردي Applicable <p dir="RTL"><strong>هدف:</strong> هدف از پژوهش حاضر، توصیف برخی ویژگیهای نحوی و صرفی بین نشانه جمع فعل (سوم شخص)، ضمایر شخصی، نقش‌نمای مفعولی (را)، حروف اضافه، فعلهای ماضی ساده، فعلهای مضارع اخباری، نشانه جمع اسم (ها)، فعلهای ربطی، نشانه منفی فعل (نـَ)، جملات ناهمپایه (پایه و پیرو) بود.<strong> روش:</strong> تعداد نمونه در این پژوهش 79 دانش‌آموز است که با روش نمونه‌گیری چند مرحله‌ای از میان حدوداً 700 دانش‌آموز کم‌توان‌ذهنی‌ در پایه‌های آمادگی (مقدماتی و تکمیلی) مدارس استثنایی شهر تهران در سال 83-1382 انتخاب شده‌اند و با استفاده از &quot;آزمون رشد زبان فارسی&quot; درک و بیان برخی ویژگیهای صرفی و نحوی در آنها بررسی و سلسله مراتبی از آسانی به دشواری برای این ویژگیها عرضه شده است.<strong> ی</strong><strong>افته‌ها: </strong>با توجه به عملکرد آزمودنیهای کم‌توان ‌ذهنی در دو خرده آزمون درک دستوری و تقلید جمله از &quot;آزمون رشد زبان فارسی&quot;، دو سلسله مراتب (از ساده به دشوار) برای <a name="OLE_LINK4"></a><a name="OLE_LINK3">درک دستوری</a> و بیان دستوری به‌دست آمد. <a name="OLE_LINK12"></a><a name="OLE_LINK11">آسان‌ترین </a><a name="OLE_LINK22"></a><a name="OLE_LINK21"></a><a name="OLE_LINK7"></a><a name="OLE_LINK8">مهارت</a> در <a name="OLE_LINK10"></a><a name="OLE_LINK9">سلسله مراتب درک دستوری</a>، عبارت‌ بود از درک فعلهای مضارع اخباری و <a name="OLE_LINK18"></a><a name="OLE_LINK17">دشوارترین</a> مهارت، درک جملات ناهمپایه. و در سلسله مراتب بیان دستوری، بیان فعل سوم شخص جمع، آسان‌ترین <a name="OLE_LINK20"></a><a name="OLE_LINK19">مهارت بیانی </a>و کاربرد ضمایر شخصی و حروف اضافه، دشوارترین بوده.<strong> نت</strong><strong>ی</strong><strong>جه گیری: </strong>با دانستن ویژگیهای صرفی و نحوی گفتار این کودکان، می‌توان به طراحی و تهیه برنامه‌های زبان آموزی مناسب دست زد و در این برنامه‌ریزیها، این خصوصیات زبانی را در نظر گرفت. می‌توان در تهیه و تنظیم کتابهای درسی و غیردرسی ویژه و در نوشتن داستانها و اشعار برای آنها و در برنامه‌ریزی برای آموزش پیش‌دبستانی، دقیق‌تر و مفیدتر عمل کرد. حتی می‌توان تعاملات اجتماعی و کلامی بهتر و مفهوم‌تری را سامان داد و محیط غنی‌تر و پربارتری را آماده کرد تا یادگیری گفتار و زبان و مهارتهای ارتباطی این کودکان، آسان‌تر شود.</p> <p><strong>Objective</strong>: Children with intellectual disabilities (ID) have learning and educational difficulties because of variant linguistic disorders such as phonological, morphological, lexical and syntactical. This research concentrates on the study and description of some syntactic characteristics in students with ID. These syntactic features include third person plural verbs, object marker (-ra), simple past tense verbs, personal pronoun, plural marker (ha-), prepositions, negative verbs, simple present tense, linking verbs, and subordination structures. <strong>Method</strong>: seventy nine children were randomly selected from 700 students having ID in Tehran exceptional schools at 1382-3 years. The sample was made by multi-stage sampling. The apparatus used in this research was Test of Language Development &ndash;3 (TOLD-3) (The Persian version). <strong>Results</strong>: Data analysis revealed which syntactic features are difficult and which ones are simple for production and perception for this group of students. <strong>Conclusion</strong>: These results could be used in developing and improving the educational and rehabilitation programs and curriculums for children with ID.</p> ویژگیهای نحوی, کودکان کم‌توان‌ذهنی, درک و بیان زبانی syntactic features, mentally retarded children, language production and perception 81 96 http://joec.ir/browse.php?a_code=A-10-25-185&slc_lang=fa&sid=1 Mehdi Dastjerdi Kazemi مهدی دستجردی کاظمی dastjerdi@yahoo.com 10031947532846006588 10031947532846006588 Yes Research Institute of Exceptional Children پژوهشکده کودکان استثنایی