fa نقش پردازش واج‌شناختی و نحوی در مدلهای خواندن تخصصي Special كاربردي Applicable <p dir="RTL"><strong>هدف:</strong> مقاله حاضر به بررسی مدلهای خواندن با توجه به نقش پردازش واج‌شناختی و نحوی در فرایند خواندن و همچنین نقش این دو در تبیین مشکلات خواندن می‌پردازد، اما تحقیقات نشان می‌دهند دانش واج‌شناختی و نحوی به عنوان دو مؤلفه زبانی عمده و پایه در یادگیری خواندن و تبیین مشکلات خواندن از قبیل نارساخوانی عمل می‌کنند. در مورد این مؤلفه‌های زبانی این سؤال مطرح می‌شود که با توجه به اختلالاتی از قبیل نارساخوانی هریک چه نقشی در فرایند خواندن دارند و جایگاه آنها در مدلهای خواندن چه‌طور نشان داده شده است؟ مشکلات خواندن مربوط به کدام نظام پردازشی است نحو یا واج‌شناسی و این امر در مدلهای خواندن چگونه نشان داده شده است؟ <strong>روش:</strong> در مقاله حاضر در پاسخ به این سؤالات دو فرضیه اصلی با عنوان &quot;محدودیت پردازش&quot; و &quot; تأخیر ساختاری&quot; که در مورد نقش پردازش واج‌شناختی و نحوی در تبیین مشکلات خواندن ارائه شده‌اند، مطرح می‌شود و مدلهای خواندن با توجه به این دو فرضیه و نقش پردازش واج‌شناختی و نحوی در خواندن، مورد بررسی قرار می‌گیرد. مدلها در دو گروه مدلهای خواندن واژه و مدلهای کلی فرایند خواندن مطرح می‌شوند. از میان مدلهای خواندن واژه، مهم‌ترین آنها که مدلهای دو مسیره خواندن هستند مورد بررسی قرار می‌گیرند و درخصوص مدلهای کلی فرایند خواندن نیز مهم‌ترین و معمول‌ترین مدلها ارزیابی شده‌اند که عبارت‌اند از: مدلهای جزء به کل (پایین به بالا) و کل به جزء (بالا به پایین)، مدل جبرانی تعاملی، مدلهای پیوندگرا، مدل متوازن خواندن، مدل ظرفیت واج‌شناختی و مدل کارایی کلامی<strong>. یافته‌ها و نتیجه‌گیری:</strong> این مطالعه نشان داده مدل معینی نیست که بتواند به‌طور واحد و همزمان نشانگر دو فرضیه فوق باشد و بسته به هدف کاربردی مدل برخی مدلها، مانند مدل ظرفیت واج‌شناختی، بر فرضیه محدودیت پردازش تأکید بیشتری دارند و مشکلات خواندن را به نقص در پردازش واج‌شناختی نسبت می‌دهند، حال آنکه مدلهای دیگری مانند مدل متوازن خواندن با فرضیه تأخیر ساختاری همسوست؛ به‌طوری‌که بر نقش یادگیری ساختارهای نحوی در کسب مهارت خواندن، تأکید می‌ورزند.</p> <p><strong>Objective:</strong> This study discusses the models of reading with regard to the role of phonological and syntactic processing in the cognitive process of reading. Research literature indicates that syntactic and especially phonological processing&nbsp; are&nbsp; identified as critical factors for the explanation of many reading problems such as dyslexia. The main concern of this paper is to determine how critical these two components are with regard to reading problems and to decide which of them is more determinant in the explanation of reading problems. The other question is how the role of these two components is shown in the models of reading.<strong> Method:</strong> There are 2 main hypotheses explaining the role of phonological and syntactic awareness, accounting for the problems of reading. The 2 hypotheses are &ldquo;processing limitation hypothesis&rdquo; and &ldquo;structural lag hypothesis&rdquo;. The hypotheses are explained and the models of reading are discussed and analyzed with regard to them. The models which are investigated in this paper include word recognition models and the models of reading process in general.&nbsp; From among the word recognition models, dual-route models are chosen to be studied since, they are considered as the most crucial ones. The models of reading process also include bottom-up and top-down models, interactive-compensatory model, connectionist models, balanced model of reading, verbal efficiency and phonological capacity models<strong>. Results and </strong><strong>Conclusion:</strong> Finally it is indicated that there is not a unitary model in which the role of both phonological and syntactic awareness is clearly defined. Depending on the practical objects of the models, they might focus either on phonological level of processing (<em>e<span dir="RTL">.</span>g.</em>, Phonological Capacity Model) or syntactic level of processing (<em>e.g.,</em> Balanced Model of Reading)<span dir="RTL">.</span></p> مدلهای خواندن, پردازش واج‌شناختی, پردازش نحوی, فرضیه محدودیت پردازش, فرضیه تأخیر ساختاری Models of reading, Phonological processing, Syntactic processing, Reading problems, Processing Limitation Hypothesis, Structural Lag Hypothesis 283 298 http://joec.ir/browse.php?a_code=A-10-25-168&slc_lang=fa&sid=1 Shima Nabifar شیما نبی‌فر snabifar@yahoo.com 10031947532846006512 10031947532846006512 Yes دانشگاه علامه طباطبایی Shahla Raghibdoost شهلا رقیب دوست 10031947532846006513 10031947532846006513 No Allameh Tabatabaee University دانشگاه علامه طباطبایی