fa الگوی ترسیم ساعت در کودکان با و بدون اختلال نارسایی توجه/ بیش فعالی تخصصي Special كاربردي Applicable <p><strong><span dir="RTL">هدف: </span></strong><span dir="RTL">پژوهش حاضر، با هدف تعیین الگوی ترسیم ساعت در کودکان با و بدون اختلال نارسایی توجه/ بیش‌فعالی </span>(ADHD)<span dir="RTL"> و ارزیابی کاربرد ترسیم ساعت به مثابه ابزاری عصب ـ روان‌شناختی در جمعیت کودکان ایرانی انجام شده است.<strong> روش: </strong>پژوهش حاضر، از نوع پس&shy;رویدادی با گروه همتاست که در آن 161 کودک با اختلال نارسایی توجه / بیش‌فعالی به&shy;صورت تصادفی چندمرحله‌ای و 161 کودک عادی 6 تا 12 سال که از نظر سن، جنسیت، دست‌برتری، پایه تحصیلی و هوشبهر با آنها همتا بودند، نیز به&shy;صورت تصادفی از مناطق 19 گانه شهر تهران انتخاب شدند. ازاین&shy;رو حجم کل نمونه مورد بررسی 322 نفر بود. مفهوم‌سازی زمان و ترسیم ساعت، به‌طور جداگانه و با استفاده از سامانه نمره‌‌گذاری کوهن و همکاران (2000) که بر روی کودکان مدرسه&shy;رو هنجار شده بود، مورد ارزیابی قرار گرفت. <strong>یافته‌ها:</strong> نتایج نشان داد که عملکرد کودکان با اختلال نارسایی توجه/ بیش‌فعالی، بدون توجه به زیرنوعهای مختلف، به&shy;طور معناداری، از کودکان عادی، ضعیف‌تر است. کودکان با اختلال نارسایی توجه /بیش‌فعالی از زیر نوع مرکب، عملکردی ضعیف‌تر از دو زیرنوع دیگر داشتند. تحلیل کیفی عملکرد، خطاهایی را آشکار ساخت که ناشی از برنامه‌ریزی ضعیف در انجام تکلیفهای نیازمند هماهنگی است، و همواره با بدکارکردی اجرایی در کودکان با اختلال نارسایی توجه/ بیش‌فعالی به چشم می‌خورد. <strong>نتیجه‌گیری: </strong>با توجه به تحلیلهای کمی و کیفی و تفاوتهای بین الگوی ترسیم ساعت در کودکان با و بدون اختلال نارسایی توجه/بیش‌فعالی، آزمون ترسیم ساعت ابزار غربالگری مناسب و بخش‌سودمندی از ارزیابی جامع عصب ـ روان‌شناختی در کودکان با </span>ADHD<span dir="RTL"> است.</span></p> <p><strong>Objective: </strong>The purpose of this research was to determine clock drawing pattern in children with and without attention-deficit/hyperactivity disorder (ADHD), and to evaluate the usage of clock drawing as a neuropsychological measure for the Iranian children.<strong> Method: </strong>In this <em>ex post facto</em> research, 161 children with ADHD and 161 normal children, ageing 6-12 years were matched from a grid of sectors of 19 different educational areas in Tehran through a multi-steps random sampling. Conceptualization of time and construction of the clock face were assessed separately using Cohen & <em>et al.,</em> (2000) scoring system normed on school-age children. <strong>Results:</strong> Children with ADHD, regardless of subtype, performed significantly poorer than controls. Furthermore, children with combined subtype of ADHD, performed poorer than two other subtypes. The qualitative analysis of performance revealed errors that were subsequent to poor planning during task execution, consistent with executive dysfunction commonly present in children with ADHD. <strong>Conclusion:</strong> Accordingly, we can conclude that clock drawing test is a useful screening tool, as well as a valuable addition to a comprehensive neuropsychological evaluation in children with ADHD.</p> اختلال نارسایی توجه/بیش‌فعالی, آزمون ترسیم ساعت, ارزیابی عصبی ـ روان‌شناختی, کارکردهای اجرایی. ADHD, Clock Drawing Test, Neuropsychological Assessment, Executive Functioning 321 334 http://joec.ir/browse.php?a_code=A-10-25-156&slc_lang=fa&sid=1 Kamran Ganji کامران گنجی ganji@iau-malayer.ac.ir 10031947532846006474 10031947532846006474 Yes Islamic Azad university دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات Ali Delavar علی دلاور 10031947532846006475 10031947532846006475 No Allameh Tabataba'i University دانشگاه علامه طباطبایی Hassan Ahadi حسن احدی 10031947532846006476 10031947532846006476 No Islamic Azad university دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات