fa بررسی رابطه برتری طرفی و وضعیت عملکرد ارتباطی دانش‌آموزان دارای اتیسم تخصصي Special پژوهشي Research <p><strong><span dir="RTL">هدف:</span></strong><span dir="RTL"> در این پژوهش،هدف بررسی وضعیت برتری&shy;طرفی اندامها در دانش&shy;آموزان دارای اتیسم و رابطه آن با عملکرد ارتباطی آنها بوده است. <strong>روش:</strong> این پژوهش از نوع مطالعات توصیفی </span><span dir="RTL">&ndash;</span><span dir="RTL">مقایسه&shy;ای، مقطعی و به لحاظ هدف، کاربردی است که بر روی کلیه نمونه&shy;های در دسترس که معیارهای ورود به مطالعه را داشتند؛ یعنی 40 دانش&shy;آموز مبتلا به اتیسم با میانگین سنی ده سال و 8 ماه (انحراف استاندارد 2 سال و 5 ماه) انجام شد. از پرسشنامۀ ارزیابی عملکردارتباطی و چک لیست مشاهده&shy;ای ارزیابی برتری طرفی اندامها که اولی را والدین و دومی را آزمونگر تکمیل می&shy;کرد، برای گردآوری اطلاعات، استفاده شد. برای بررسی فرضیه&shy;ها از آزمون ویلکاکسون، آزمون فریدمن و کای </span><span dir="RTL">&ndash;</span><span dir="RTL">دو و من ویتنی استفاده شد. <strong>یافته‌&shy;ها</strong>: ضمن آنکه میزان وقوع چپ&shy;برتری و دوسوتوانی در مقایسه با جمعیت هنجار طبیعی در افراد دارای اتیسم بیشتر مشاهده شد، افراد چپ&shy;برتر در مقایسه با دو سو توان و راست برتر عملکرد ارتباطی بهتری داشتند(05/0</span>P<<span dir="RTL">) ، افراد دوسوتوان&shy; در مقایسه با افراد یک_&shy;سوتوان&shy; نمرۀ&shy; عملکرد ارتباطی کمتری را کسب کردند(05/0</span>P><span dir="RTL">) و علی&shy;رغم وجود تفاوت در میانگین نمرات عملکرد ارتباطی کسب&shy;شده درافراد دارای برتری طرفی یکسان و افراد دارای برتری طرفی غیریکسان در اندامها، این تفاوت از نظر آماری تأیید نشد(05/0</span>P><span dir="RTL">). <strong>نتیجه‌گیری: </strong>یافته&shy;های این پژوهش می&shy;تواند به افزایش آگاهی ما نسبت به نقش تثبیت برتری طرفی، در جهت تسهیل آموزش زبان و عملکرد ارتباطی کمک کند؛ به&shy;طوری&shy;که شاید اگر با اقدامات توان&shy;بخشی بموقع به تثبیت کردن نیمکرۀ&shy; غالب زبانی در برنامه &shy;های آموزشی به&shy;ویژه در زبان&shy;آموزی مقطع آمادگی اولویت بدهیم، می&shy;توانیم بهبود قابلیت&shy;های زبانی برای ایفای نقش ارتباطی بهتر را در دانش&shy;آموزان انتظار داشته باشیم و در نتیجه والدین این کودکان و درمانگران &rlm;بتوانند از نتایج این پژوهش بهره&rlm;مند شوند.</span></p> <p><strong>Objective</strong>: This research was aimed to investigate the possible relationship between Sidedness and communicative function in autistic students.<strong> Methods</strong>:40 autistic students with age average 10 years and 8 month (SD = 2 years and 5 months) were chosen. The sampling method was conven- ience. Communicative function questionnaire was completed by the students parents. An observation checklist was used to examine handedness, footedness, and dominant eye and ear. Using of t-test, Wilcoxon, Friedman and Mann-Whitney test, covariance analysis data were analyzed. <strong>Results</strong>: Research findings showed statistically significant difference between left-Sidedness, right-Sidedness, ambidexterity groups in their average numbers of communicative function also between ambidexterity and definite Sidedness preference groups (p<span dir="RTL">></span>0.05). Left-Sidedness group acquires most average numbers of communicative function, but in both, ambidexterity group acquires less (p<span dir="RTL">></span>0.05).&nbsp; There is no significant difference between the same and different handedness, footedness, eyedness and earedness groups in their communicative function. <strong>Conclusion:</strong> This finding reveals that stability of sidedness performs important role in having high language and communication skills. The results could be approval of cerebral lateralization abnormality and importance of interventions rehabilitationin autistic students which can help terapists and parents.</p> اتیسم, برتری طرفی, عملکرد ارتباطی, جانبی شدگی نیمکره‌های مغزی Autism, sidedness, communicative function, lateralization 55 66 http://joec.ir/browse.php?a_code=A-10-25-96&slc_lang=fa&sid=1 Leila fayazi Barjini لیلا فیاضی بارجینی Leilafayazi@rocketmail.com 10031947532846006278 10031947532846006278 Yes دانشگاه توانبخشی و علوم بهزیستی Majid Rafi’ee مجید رفیعی 10031947532846006279 10031947532846006279 No دانشگاه توانبخشی و علوم بهزیستی Bahman Zandi بهمن زندی 10031947532846006280 10031947532846006280 No دانشگاه توانبخشی و علوم بهزیستی