fa مقایسه اثربخشی مداخله‌های خودتنظیمی رفتار توجهی با خودتنظیمی رفتار انگیزشی بر کاهش علایم اختلال نارسایی توجه/ بیش‌فعالی (ADHD) تخصصي Special پژوهشي Research <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">هدف: </span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">یکی از اختلال‌های شایع دوران کودکی، اختلال بیش‌فعالی- نارسایی توجه است که می‌تواند ناشی از کمبود خودتنظیمی باشد. از‌این‌‌‌رو، پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی مداخله‌های خودتنظیمی رفتار توجهی با خودتنظیمی رفتار انگیزشی بر کاهش علایم اختلال نارسایی توجه/ بیش‌‌‌فعالی دانش‌‌‌آموزان مقطع ابتدایی انجام شد. <strong>روش:</strong> پژوهش حاضر آزمایشی از نوع پیش‌‌‌آزمون- پس‌‌‌آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری، شامل کلیه کودکان 7 تا 12 ساله مبتلا به نارسایی توجه و بیش‌‌فعالی بود که در سال تحصیلی 99-1398 به مراکز مشاوره و روان‌‌شناسی منطقه 5 تهران مراجعه کرده و تحت درمان دارویی ریتالین قرار داشتند. نخست به‌وسیله سیاهه علایم مرضی کودکان</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:9.0pt;"> (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">CSI-4</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:9.0pt;">) </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">غربالگری شدند. سپس 45 نفر از دانش‌‌‌آموزانی که بیش‌ترین تراز </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">ADHD</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> را داشتند، به تصادف انتخاب و در سه گروه (دو گروه آزمایش و یک گروه گواه) به‌‌‌طور تصادفی جایگزین شدند. داده‌‌‌های به‌‌‌دست‌آمده نیز با روش </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">تحلیل کواریانس چند‌متغیره و آزمون تعقیبی بن‌‌‌فرونی </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">تحلیل شدند. <strong>یافته‌ها: </strong>نتایج نشان داد که دو گروه آزمایش نسبت به گروه گواه افزایش معناداری را در پس‌‌‌آزمون داشته‌اند (001/0</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">p<</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">). علاوه بر این نتایج نشان داد که بین میانگین </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">ADHD</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> گروه مداخله‌‌‌های خودتنظیمی رفتار توجهی با میانگین </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">ADHD</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> گروه خودتنظیمی رفتار انگیزشی تفاوت معناداری وجود ندارد. به‌‌‌عبارت‌دیگر تأثیر دو روش درمانی در کاهش نارسایی توجه و بیش‌‌‌فعالی یکسان است (01/0</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">p<</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">). <strong>نتیجه‌گیری: </strong>بر‌اساس نتایج حاصل می‌‌‌توان نتیجه گرفت آموزش فرایندهای خودتنظیمی رفتار انگیزشی و رفتار توجهی می‌توانند بر کاهش علایم اختلال نارسایی توجه/ بیش‌‌‌فعالی در این کودکان کمک قابل توجهی کنند(01/0</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">p<</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">).</span></span> <strong><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Objective:</span></span></strong><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> One of the most common childhood disorders is Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD), which can be caused by a lack of self-regulation. Therefore, the present study aimed to compare the effectiveness of self-regulatory behavioral interventions with self-regulatory motivational behavior on reducing the ADHD symptoms in elementary school students.</span></span> &nbsp;<strong><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Method:</span></span></strong><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> The present study was a pretest-posttest experiment with a control group. The statistical population included all children aged 7 to 12 years old with attention deficit hyperactivity disorder that referred to counseling and psychology centers in Tehran&#39;s District 5 in the academic year 2019-2020 and were receiving Ritalin medication. First, they were screened by the Pediatric Symptom Inventory (CSI-4). Then, 45 students with the highest level of ADHD were randomly selected and assigned to three groups (two experimental groups and one control group). Data were analyzed by multivariate analysis of covariance and Bonferroni posthoc test.</span></span> <strong><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Results:</span></span></strong><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> The results showed that the two experimental groups had a significant increase in post-test compared to the control group (p<0.001). In addition, there was no significant difference between the mean of ADHD group of self-regulatory behavioral interventions and the mean of ADHD group of self-regulatory motivational behavior. In other words, the effect of the two treatments in reducing ADHD is the same (p<0.01).</span></span> <strong><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Conclusion:</span></span></strong><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> Based on the results, it can be concluded that training in motivational and behavioral self-regulatory processes can significantly help reduce the symptoms of ADHD in these children (p<0.01).</span></span> خودتنظیمی, رفتار توجهی, رفتار انگیزشی, اختلال نارسایی توجه/ بیش‌‌‌فعالی. Self-regulation, Attention behavior, Motivational behavior, Attention Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD) 21 32 http://joec.ir/browse.php?a_code=A-10-1845-1&slc_lang=fa&sid=1 Fariborz Hamzehnejadi فهیمه حمزه نژادی fahime.hamzehnejadi@gmail.com 100319475328460013504 100319475328460013504 No PhD student of Psychology, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran. دانشجوی دکترای روان‌شناسی، دانشگاه آزاد واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران. Fariborz Bagheri فریبرز باقری sarehrahimi@gmail.com 100319475328460013505 100319475328460013505 Yes Associate Professor, Department of Psychology, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran. دانشیار، گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران. Mohammad Hatami محمد حاتمی M.hatami@khu.ac.ir 100319475328460013506 100319475328460013506 No Associate Professor, Department of Psychology, Kharazmi University, Tehran, Iran. دانشیار، گروه روان‌شناسی بالینی، دانشگاه خوارزمی، کرج، ایران. Fariborz Dortaj دکتر فریبرز درتاج dortaj@gmail.com 100319475328460013507 100319475328460013507 No Professor, Department of educational Psychology, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran. استاد، گروه روانشناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبابی، تهران، ایران.