Journal of Exceptional Children
فصلنامه كودكان استثنايي
JOEC
Literature & Humanities
http://joec.ir
1
admin
1682-6612
2
10.52547/joec
14
4
13
fa
jalali
1400
12
1
gregorian
2022
3
1
22
1
online
1
fulltext
fa
مقایسه اثربخشی آموزش راهبردهای خودتنظیمی (شناختی و فراشناختی) و آموزش مهارتهای فراشناختی بر جهتگیری اهداف دانشآموزان 9-12 سال با نارساییهای ویژه در زمینه یادگیری
Comparing the Effectiveness of Self-regulatory (cognitive and metacognitive) strategies and metacognitive skills on the Objective Orientation of 9-12 years old students with Specific Learning Disabilities.
تخصصي
Special
پژوهشي
Research
<span style="font-size:11pt"><span style="line-height:90%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Calibri",sans-serif"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">هدف</span></span></span></span></b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">: </span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">این پژوهش با هدف بررسی مقایسه اثربخشی آموزش راهبردهای خودتنظیمی (شناختی و فراشناختی) </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">و آموزش مهارتهای فراشناختی </span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">بر جهتگیری اهداف دانشآموزان </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">9-12</span></span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">ساله با نارساییهای ویژه در زمینه یادگیری در شهر قم انجام شد. <b>روش:</b> روش پژوهش از نوع نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون پسآزمون و پیگیری با گروه گواه بود. جامعه آماری تعداد </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۱۵۰</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> نفر از دانشآموزان </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۹</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> تا </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۱۲</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> ساله نارساخوان ارجاع دادهشده به مراکز درمان اختلالهای یادگیری وابسته به آموزشوپرورش و </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">مراکز مشاوره </span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">روان</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:Yagut"><span style="color:black"></span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">شناختی شهر قم در سال تحصیلی </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۹7</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">- </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۹8</span></span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">بودند و نمونه انتخابشده به روش غیرتصادفی هدفمند و شامل </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">45</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> نفر در دو گروه آزمایشی آموزش راهبردهای خودتنظیمی شناختی و فراشناختی (</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۱۵</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> نفر) و </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">آموزش مهارتهای فراشناختی </span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">(</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۱۵</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> نفر) و</span></span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">گروه گواه (</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۱۵</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> نفر) بود. </span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">گروههای</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> آزمایش در </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۸</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> جلسه </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۹۰</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> دقیقهای بهصورت گروهی آموزش راهبردهای خودتنظیمی شناختی و فراشناختی و در </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۸</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> جلسه </span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">45</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> دقیقهای آموزش برنامه دانش و مهارت فراشناختی جاگر (2005) را دریافت کردند. در این پژوهش از پرسشنامه جهتگیری هدف الیوت و مک گریگور (</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">۲۰۰۲)</span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> استفاده شد. تحلیل دادههای آماری بهوسیله آزمون تحلیل کوواریانس با اندازههای مکرر انجام شد. <b>یافتهها</b>: یافتهها نشان داد، </span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">ضمن معناداری اثر هریک از روشهای آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی و آموزش مهارتهای فراشناختی در بهبود </span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">جهتگیری اهداف پیشرفت و مؤلفههای آن </span></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">در مرحله پسآزمون، اثر آموزشها در مرحله پیگیری نیز باقی مانده است. همچنین در مقایسه روشهای آموزشی، در هر دو مرحله پسآزمون و پیگیری آموزش خودتنظیمی (راهبردهای شناختی و فراشناختی) اثربخشتر از آموزش مهارتهای فراشناختی بوده است. </span></span></span></span><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black">نتیجهگیری:</span></span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="font-family:"B Nazanin""><span style="color:black"> برای افزایش جهتگیری پیشرفت در دانشآموزان نارساخوان میتوان از آموزش راهبردهای خودتنظیمی شناختی و فراشناختی استفاده کرد. </span></span></span></span></span></span></span></span></span>
<span style="font-size:11pt"><span style="line-height:110%"><span style="font-family:"Calibri",sans-serif"><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:110%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"><span style="color:black">Objective:</span></span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:110%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"><span style="color:black"> The purpose of this research was comparing the effectiveness of self-regulatory (cognitive and metacognitive) strategies and metacognitive skills on the objective orientation of 9-12 years old students with specific learning disabilities. <b>Method:</b> The research method was quasi- experimental with pretest post-test and follow-up with control group. The research population included 150 students 9-12 years old with Learning Disabilitie who were referred to the Learning Disabilities clinics in QOM City at the educational term (2019-2020). The sample group was 45 members in two experimental groups and one control group. The experimental groups were taught with regulation strategies in 8 sessions of 90 minutes and meta-cognitive skills by Joger (2000) in 8 sessions of 45 minutes. The questionnaires used were objective orientation, Elliott and MacGregor (2000). <b>Result: </b>The results were analysed by the repeated measurements ANCOVA. The</span></span></span></span><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:110%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"><span style="color:black"> findings showed that the effect of training cognitive and metacognitive strategies on the objective orientation in the two stages of post-test and follow-up was 67.9% and 32.1%, respectively. </span></span></span></span><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:110%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"><span style="color:black">Conclusion: </span></span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:110%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"><span style="color:black">It is concluded that teaching regulation strategies is more effective than teaching meta-cognitive skills on improvement of the objective orientation in students with </span></span></span></span><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:110%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"><span style="color:black">LD disabilities.</span></span></span></span></span></span></span>
نارساییهای ویژه در زمینه یادگیری, آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی, آموزش مهارتهای فراشناختی, جهتگیری اهداف.
Specific learning disabilities, Self-regulatory (cognitive and meta-cognitive) strategies, Metacognitive skills, Objectives orientation
69
80
http://joec.ir/browse.php?a_code=A-10-1641-1&slc_lang=fa&sid=1
naiemeh
esmaili rad
نعیمه
اسمعیلی راد
naiemehesmaili@gmail.com
100319475328460014041
100319475328460014041
No
Department of psychology,Qom Branch,Islamic azad university,Qom, Iran.
گروه روانشناسی،واحدقم،دانشگاه آزاد اسلامی،قم،ایران.
Majid
zargham hajebi
مجید
ضرغام حاجبی
zarghamhajebi@gmail.com
100319475328460014042
100319475328460014042
Yes
Department of psychology,Qom Branch,Islamic azad university,Qom, Iran.
گروه روانشناسی،واحدقم،دانشگاه آزاد اسلامی،قم،ایران.
Nader
monirpoor
نادر
منیر پور
Monirpoor1357@gmail.com
100319475328460014043
100319475328460014043
No
Department of psychology,Qom Branch,Islamic azad university,Qom, Iran.
گروه روانشناسی،واحدقم،دانشگاه آزاد اسلامی،قم،ایران.