fa اثربخشی توانبخشی شناختی مبتنی بر بازی‌های رایانه‌ای بر شدت علایم کودکان مبتلا‌به اختلال نقص توجه/بیش‌فعالی تخصصي Special پژوهشي Research <strong>&nbsp;<span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">هدف:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> امروزه درمان‌های زودهنگام و قطعی اختلال نقص</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">توجه/ بیش‌فعالی به‌‌عنوان شایع‌ترین اختلال</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">عصب- رشدی به دلیل اثرات مخرب تحولی آن، به سمت درمان‌های مبتنی براستفاده از فناوری‌های‌های رایانه‌ای گسترش پیدا کرده‌اند. بر همین اساس هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی توانبخشی شناختی مبتنی بر بازی‌های رایانه‌ای بر شدت اختلال نقص</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">توجه/</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">بیش‌فعالی بود. </span></span><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">روش:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> پژوهش نیمه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری با گروه گواه بود. </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">جامعه آماری شامل کلیه دانش‌آموزان مبتلا‌به اختلال نقص</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">توجه/</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">بیش‌فعالی مقطع ابتدایی شهرستان شیراز در زمستان سال 1397 بود که 32 دانش‌آموز مبتلا‌به صورت در دسترس به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. پرسشنامه‌های کانرز والدینی و ویرایش چهارم مقیاس توانایی و مشکلات سوانسون، نولان و پلهـام</span></span> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">(</span></span></strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">SDQ</span></span></span><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">)</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> به‌وسیله والدین و معلمان تکمیل شد. کودکان به دو گروه آزمایش و گواه تقسیم شدند و پیش‌آزمون به‌وسیله آزمون عملکرد پیوسته </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(</span></span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">CPT</span></span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">)</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> درباره آنها انجام شد. گروه آزمایش توانبخشی شناختی مبتنی بر بازی‌های رایانه‌ای را به صورت سه بار در هفته و به مدت یک ماه و در مجموع 12 جلسه دریافت کردند. پس‌آزمون و پیگیری 45 روزه به‌وسیله والدین، معلمان و کودکان انجام شد. داده‌ها به کمک نرم‌افزار </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">SPSS</span></span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">-24</span></span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> و با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه‌گیری تکراری تحلیل شد.</span> </span><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته‌ها:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> نشان داد تفاوت معناداری در گروه آزمایش پس از اعمال مداخله در شدت علایم این اختلال نسبت به گروه گواه وجود دارد. همچنین توانبخشی شناختی مبتنی بر بازی‌های رایانه‌ای بر شاخص‌های تکانشگری، فزون‌کنشی، نشانه‌های هیجانی، مشکلات با همتایان و رفتار مطلوب اجتماعی این کودکان در پس‌آزمون و پیگیری 45 روزه تأثیر معنادار داشته و تنها در کاهش علایم بیماری‌های روا</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">ن</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">تنی این کودکان در هر دو مرحله تأثیر معنادار نداشته است. </span></span><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه‌گیری:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> می‌توان گفت توانبخشی شناختی مبتنی بر بازی‌های رایانه‌ای درمانی مؤثر و پایدار در درمان شدت اختلال نقص</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">توجه/</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">بیش‌فعالی است.</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"></span></span> <strong>Objective:</strong>Attention&shy; deficit hyperactivity disorder (ADHD) is one of the most common neurodevelopmental disorders<strong><span dir="RTL">.</span></strong> Its destructive effects in most aspects of the life of children, especially in educational and studying fields, have required early and definitive treatment of the disorder. In recent years, various treatments have been proposed to control this disorder. The purpose of this study was to investigate the effectiveness of cognitive rehabilitation based on computer games on symptom severity of children with ADHD. <strong>Method</strong>: The statistical population consisted of students with ADHD who were studying in elementary school. The research design was a post-test pre-test and follow-up with the control group. For this purpose, 32 students with ADHD were selected from primary schools in Shiraz in winter 2018 who were willing to cooperate. At first, Coners questionnaire and Fourth edition of Swanson, Nolan and Pellham Scales were completed by the parents and teachers. Then a pretest was conducted for all children participating in the study, which included a continuous performance test. The children were divided into two groups of experimental and control. The experimental group was computer-based cognitive rehabilitation and the control group was placed on the waiting list. Intervention was done three times a week for one month, in which all students received 12 sessions of treatment. After this period, all post-test children were taken. The follow-up session was performed after 45 days of the post-test session. The results were analyzed using the SPSS-24 software and repeated measures of variance analysis. After this period, all post-test children were taken. The follow-up session was performed after during 45 days of the post-test session. <strong>Results</strong>: There was a significant difference in the experimental group after intervention in the severity of symptoms of this disorder compared to the control group. Also the cognitive rehabilitation based on computer games had a meaningful effect on impulsivity, hyperactivity, and symptoms emotional problems, problems with their peers, and social desirable behavior of these children during 45-day post-test and follow-up, and did not have a significant effect only on reducing the symptoms of mental illness in these two stages.<strong> Conclusion:</strong> It can be said that cognitive rehabilitation based on computer games is an effective and sustained therapeutic approach in the treatment of severity of ADHD.<strong><span dir="RTL"></span></strong><br> <span dir="RTL"></span> اختلال نقص توجه/ بیش‌‌فعالی, توانبخشی شناختی مبتنی بر بازی‌های رایانه‌ای. Attention Deficit Hyperactivity Disorder, Cognitive Rehabilitation based on Computer Games 64 49 http://joec.ir/browse.php?a_code=A-10-1319-1&slc_lang=fa&sid=1 Nezamaddin Ghasemi نظام الدین قاسمی nezamghasemi@yahoo.com 100319475328460012082 100319475328460012082 Yes دانشگاه سلمان فارسی کازرون Habib Hadianfard حبیب هادیان فرد hadianfd@shirazu.ac.ir 100319475328460012083 100319475328460012083 No دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، گروه روان شناسی Parisa Oryadi پریسا اوریادی oryadi.parisa@gmail.com 100319475328460012084 100319475328460012084 No دانشگاه سلمان فارسی کازرون